Առաջին ճառագայթը այգում

Կիրակի առավոտ էր։ Սովորաբար այդ ժամին ես դեռ քնած կլինեի ու երազում երևի ինչ-որ համով բան կուտեի, բայց այդ օրը մայրիկս որոշել էր գնամ դուրս մաքուր օդ շնչեմ։ Այդպես ես կիսաքնած հայտնվեցի այգում։

Սկզբում ամեն ինչ սովորական էր թվում։ Մի քանի մարդ քայլում էին, թռչունները աղմկում էին իրենց գործերով, իսկ ես փորձում էի հասկանալ՝ինչու եմ այսքան շուտ արթուն։ Բայց հետո արևի առաջին ճառագայթը երևաց։

Միանգամից ամբողջ այգին փոխվեց։ Ծառերի տերևները փայլեցին, նստարանները տաքացան, նույնիսկ շատ սովորական խոտը գեղեցիկ էր թվում։ Մի փոքրիկ տղա հեծանիվ էր քշում ու այնքան արագ էր անցնում կարծես մրցույթի մասնակցեր։ Նրա հետևից հայրիկն էր վազում ու ամեն մի րոպե հետո ասում էր.

— Կամաաաց։

Բայց տղան հաստատ չէր լսում։

Մի կողմում մի տատիկ աղավնիներին հաց էր տալիս։ Աղավնիներն էլ այնպես էին կռվում հացի համար կարծես ամբողջ կյանքում առաջին անգամ էին ուտելիք տեսել։ Մեկն էլ այնքան էր մոտեցել տատիկին, որ ինքը ծիծաղելով ասաց․

— Վայ, էս մեկն արդեն ընկերացավ հետս։

Այգու ամենազվարճալի մասը շունն էր։ Փոքրիկ, սպիտակ, շատ փափուկ շուն էր, որը իր գնդակի հետևից վազում էր, բայց ամեն անգամ գնդակին հասնելու փոխարեն սայթաքում էր խոտի վրա։ Տերը ծիծաղում էր, մարդիկ էլ էին ժպտում։

Ես նստեցի նստարանին ու սկսեցի նայել շուրջս։ Հանկարծ հասկացա, որ մարդիկ առավոտյան լրիվ ուրիշ են լինում։ Բոլորը ավելի հանգիստ էին, ավելի բարի։ Ոչ ոք չէր շտապում, ոչ ոք բարկացած չէր։ Նույնիսկ արևի առաջին ճառագայթը կարծես ասում էր․ «Հանգստացի, օրը նոր է սկսվում»։

Տուն վերադառնալիս արդեն չէի դժգոհում վաղ արթնանալուց։ Մի քիչ էլ մտածեցի, որ միգուցե… շատ փոքրիկ միգուցե…: առավոտները այդքան էլ վատ բան չեն։

Մոնիկա անունով մի աղջիկ է լինում։ Նա ունենում է մի քույր Անգելինան։ Մոնիկան շատ ուժեղ, ինքնավստահ ու աշխույժ աղջիկ էր, իսկ Անգելինան սիրում էր միայն երգ լսել ու նկարել։ Նա հաճախ էր մնում իր մտքերի մեջ և նույնիսկ դասերով չէր զբաղվում։

Մի անգամ մռայլ, կայծակոտ եղանակ էր։ Քամին այնքան ուժեղ էր փչում, որ թվում էր պատուհանները կոտրվեն։ Երբ Մոնիկան ու Անգելինան տուն էին վերադառնում, հանկարծ նկատեցին, որ դռան բանալին իրենց մոտ չէ։

Անգելինան վախեցած այս կողմ ու այն կողմ էր նայում։

– Վաայ, Անգելինա՛, մի նյարդայնացրու, – ասաց Մոնիկան։

– Դե ինչ անեմ… ,- լացակումած պատասխանեց Անգելինան։

– Հանգստացի, մի բան կմտածենք, – ժպտաց Մոնիկան։

Հենց այդ պահին ուժեղ կայծակ եղավ, և դուռը կամաց ճռճռալով բացվեց։ Երկուսն էլ մի պահ քարացան։

Տունը տարօրինակ լուռ էր։ Նույնիսկ ժամացույցի ձայնը չէր լսվում։ Անգելինան նստեց բազմոցին ու սկսեց դատարկ առաստաղին նայել։ Մոնիկան երկար նայում էր քրոջը ու չէր հասկանում՝ ո՞նց կարող է մարդ այսքան անշարժ մնալ։

– Անգելինա՞։

– Հա՞։

– Ո՞նց ես այսքան անշարժ մնում:
– Դե, ուղղակի ալարում եմ շնչել։

– Այդ ինչպե՞ս։

– Նկարելու համար թուղթ չկա, երգ լսելու համար էլ ինտերնետ չկա, էլ ի՞նչ անեմ։

Մոնիկան մի պահ լռեց, հետո կամաց նստեց քրոջ կողքը։

– Բայց կյանքը մենակ ինտերնետը չի։

– Դա քո համար, իսկ իմ համար նկարելն է ու ինտերնետը:

-Գիտե՞ս, – ասաց Մոնիկան, – մեկ-մեկ ինձ էլ է թվում, որ անելու բան չկա, բայց հետո հասկանում եմ, որ եթե նույնիսկ ոչինչ չկա անելու, մեկ է պետք է շարժվենք։

Անգելինան թեթև ժպտաց։ Այդ ժպիտը փոքր էր, բայց իրական։ Նա դանդաղ վեր կացավ, մոտեցավ պատուհանին ու ձեռքով այդ ապակու գոլորշու վրա իրեն և Մոնիկային նկարեց։

Մոնիկան Անգելինային ասաց.
– Հիշիր, որ կյանքը պետք է վայելել ամեն մի վարկյան, ոչ թե քո պես միայն ինտերնետի մեջ:
Այդ օրվանից Անգելինան Մոնիկայի պես ինքնավստահ և ուժեղ եղավ: Կատարեց իր բոլոր դասերը:

1. Անուն, Ազգանուն-Եվա Ավետիսյան
2. Դպրոց, դասարան-Հյուսիսային դպրոց-պարտեզ, 5.1 դասարան
3. Ընտրությամբ գործունեություն-Հայրենագետ, կավագործություն
4. Երթուղուց օգտվու՞մ եք-այո
5. Երկարացված օրվա ճամբարից օգտվու՞մ եք-այո
6. Լրացուցիչ պարապմունք (գրեք որտեղ եք հաճախում պարապմունքի դասերից  հետո, և նշեք առարկայի անունը)-Մաթեմատիկա, դհոլ, դաշնամուր:
7. Լողալ գիտե՞ք-այո
8. Հեծանիվ վարու՞մ եք-այո
9. Նախընտրելի ջոկատը-Ճամփորդասերների ջոկատ

Վերնագիրը` մաթեմատիկայի 3֊րդ ուս.շրջանի ամփոփում

• Տեղադրիր մաթեմատիկա բաժնի հղումը։
  Մաթեմատիկա
• Պարտաճանաչ կատարե՞լ և բլոգիդ մաթեմատիկա բաժնում տեղադրե՞լ ես մաթեմատիկայի բոլոր առաջադրանքներն ու նախագծերը։ Այո-ոչ
  Այո
• Ինչպե՞ս ես կատարում մաթեմատիկայի առաջադրանքերը, ընտրիր պատասխաններից մեկը՝
  կատարում եմ ինքնուրույն – սա
  կատարում եմ ծնողներիս օգնությամբ
  մի մասը կատարում եմ դպրոցում, իսկ մյուս մասը՝ տանը
• Մասնակցել եմ ամենամսյա մաթեմատիկական ֆլեշմոբերին։ Այո-ոչ
  Այո
• Մասնակցության դեպքում նշել, թե մեծամասամբ ո՞ր մակարդակի ֆլեշմոբին եք մասնակցում։ Առաջին մակարդակ, երկրորդ մակարդակ
  Երկուսնել մասնակցում եմ քանի որ շատ հետաքրքիր են:
• 1-ից 10 միավորային համակարգով գնահատիր 3-րդ ուսումնական շրջանում կատարածդ աշխատանքը:
  9/10
• Անպայման լրացրու բացթողումներդ:

1.Տեղադրիր քո ուսումնական բլոգի բնագիտության բաժնի հղումը։
Ահա իմ Բնագիտության բաժնի հղումը՝ Բնագիտություն

2.Երրորդ ուսումնական շրջանում մեր քննարկած ուսումնական նյութերից, որն էր ավելի հետաքրքիր, որն էր ավելի դժվար, որը`հեշտ։ Ի՞նչ թեմաներ կուզենայիր լիներ, որ չկա։ Տեղադրիր այն ուսումնական նյութերի հղումները, որոնց առաջադրանքները կատարել ես։
Ես կատարել եմ տարբեր նյութերի առաջդրանքներ։ Իմ դուրը ամենաշատը եկել է սնկեր նախագիծը: Եվ կցանկանամ որ շատ լինեն այդպիսի նախագծեր

3.Առանձնացրու այն նախագծերը, որին մասնակցել ես: Ո՞րն էր ավելի հաջողված քեզ համար, ինչու՞։
Սնկեր
Իմ բույսն իմ կենդանին
Մի ծառի պատմություն

4. Ստացած գիտելիքներդ կկարողանա՞ս օգտագործել քո առօրյայում, կենցաղում, շրջապատում, այգում։ Բեր օրինակներ։
Այո կկարողանամ, ավելի ուշադիր կլիեմ բնության մաքրությանը, կենդանիներին, բույսերին և այլն:

5. Քանի բնագիտական ֆլեշմոբի ես մասնակցել։
Ես մասնակցել եմ բոլոր բնագիտական ֆլեշմոբերին:

6. Ներկայացրու հետաքրքիր բնագիտական փորձ, կարող ես նկարահանել, տեղադրել բլոգում։
Բնագիտական փորձեր

7. 1-10 նիշով գնահատիր քո երրորդ ուսումնական շրջանը։
9/10

Կսրդալ ավելին

Health is very important for every person. We need healthy food, clean habits, and physical activity to stay strong and happy.

Eating fruits, vegetables, milk, eggs, and fish helps our body grow. Fast food, too many sweets, and soft drinks are not good for our health. We should drink a lot of water every day.

Physical activity is also important. Children should walk, run, play sports, or ride a bike every day. Exercise makes our body stronger and gives us energy.

Good hygiene helps us stay healthy too. We should wash our hands before eating, brush our teeth twice a day, and sleep at least eight hours every night.

Sometimes people feel ill. They may have a headache, cough, fever, or stomachache. A doctor can help them and give useful advice. Doctors usually say: “Drink warm tea, take your medicine, and rest.”

Healthy habits help us live a happy and active life.

New Vocabulary

Word	Meaning (Armenian)
healthy	առողջ
health	առողջություն
exercise	վարժություն
physical activity	ֆիզիկական ակտիվություն
energy	էներգիա
hygiene	հիգիենա
vegetables	բանջարեղեն
fruit	միրգ
medicine	դեղ
headache	գլխացավ
stomachache	ստամոքսի ցավ
fever	ջերմություն
cough	հազ
doctor	բժիշկ
rest	հանգիստ

Exercises

Exercise 1. Match the words

1. headache – c
2. doctor – a
3. exercise – e
4. vegetables – d
5. rest – b

a. helps sick people
b. sleeping and relaxing
c. pain in the head
d. healthy food
e. physical activity

Exercise 2. Fill in the blanks

1. We should drink a lot of water every day.
2. Fruits and vegetables are հealthy food.
3. Exercise gives us energy.
4. A doctor helps sick people.
5. We should brush our teeth twice a day.

Exercise 3. True or False

1. Fast food is very healthy. – False
2. Exercise is important for children. – True
3. We should wash our hands before eating. – True
4. Doctors tell people to rest. – True
5. Water is important for our body. – True

Exercise 4. Answer the Questions

1. Why is physical activity important?
   Physical activity is important because it makes our bodies stronger and keeps them healthy.
2. What healthy foods do you eat?
   I eat healthy foods, fruits, vegetables, milk, eggs and a few other things.
3. What should we do before eating?
   We should wash our hands before eating food.
4. What can a doctor do?
   The doctor helps us to be healthy, eat the right foods, exercise, and prescribes medicines to treat us.
5. How many hours should children sleep?
   Children should sleep about 9-11 hours every night.

Speaking Practice

Talk about your healthy habits.
I maintain a healthy lifestyle and drink a lot of water every day. I don’t eat a lot of things. I exercise, I ride a bike in the yard in my free time, I walk. I think that sleeping helps to live a healthy life and I sleep every now and then, I read a book to be smart and curious.

Use these sentences:

• I eat healthy food.
  I eat healthy food every day.
• I drink water every day.
  I drink water every day but today I didn’t drink at all.
• I play tanis/ basketball.
  I play tennis every tuesday, but I didn’t feel like playing today.
• I ride a bike.
  I ride a bike when I ‘m have a free time.
• I wash my hands before eating.
  I wash my hands before eating to stay healthy.
• I go to bed at 9 o’clock.
  I go to bed at 9 o’clock but today I went to bed earlier.
  
  Իմ պատմելով.
  Healthy habits are important for a happy and active life. We should eat healthy food like fruits, vegetables, milk, eggs, and fish, and drink a lot of water. Fast food and too many sweets are unhealthy.
  Physical activity like walking, running, sports, or riding a bike makes our body strong and energetic. Good hygiene is also important:
  wash hands, brush teeth twice a day, and sleep at least eight hours. When people feel ill, doctors can help and usually advise rest, warm tea, and medicine.

Հայ ժողովրդի, նրա մշակույթի մասին խոսելիս հաճախ լսում ենք. հայ մշակույթը գալիս է դարերի խորքից, կամ՝ մենք՝ հայերս, ունենք հարուստ մշակույթ:

Իսկ ինչ է մշակույթը։ Այս հարցին պատասխանելու համար եկեք հիշենք, թե ինչ զգացողություն ենք ունենում, երբ հանկարծ մեր ձեռքն է ընկնում որևէ հին լուսանկար: Եթե դա մեկնումեկիս փոքր տարիքի լուսանկարն է, բնականաբար հետաքրքրությամբ նայում ենք: Նույնքան հետաքրքիր են նաև մեր ծնողների, պա­պիկների ու տատիկների լուսանկարները: Բայց ինչն է մեզ գրա­վում, երբ նայում ենք բոլորովին անծանոթ, ասենք՝ հարյուր տարի առաջ ապրած մարդկանց նկարները:

Կարդալ ավելին